Kardeş Şehir

Kardeş ŞEHİR

Kardeş şehirler; iki kent, ülke, il, vilayet, bölge ve hatta coğrafi ve politik olarak uzak bölgelerde bulunan ülkeler arasında kültürel ve ticari bağların teşvik edilmesini amaçlayan yasal ve sosyal anlaşmalardır.
Şehir eşleştirme modern konsepti 1947 yılında 2. Dünya Savaşı sonrasında düşünülmüş olup bir barış ve uzlaşma eylemi olarak farklı kültürler ve eski düşmanların arasındaki anlayış ve dostluğun geliştirilmesi ile turizm ve ticaretin teşvikini hedeflemiştir. 2000’li yıllarda şehir eşleştirme, üye ülkeler arasında uluslararası stratejik iş bağlantıları kurmak için artan bir şekilde kullanılmaya başlanmıştır.
Belediyelerimiz kardeş şehir ilişkileriyle hizmet sunum kalitesini, yönetimlerini ve sosyo-ekonomik kalkınmayı geliştirmek yönünde adımlar atabilirler. Oysa, kardeş şehir ilişkileri çoklukla “boşa kurulan ilişkiler”, “kaynakların gereksiz yere harcanması”, “önceki başkan kurdu şimdiki başkan unuttu” gibi gerekçelerle eleştirilir. Mevcut örnekler karşısında bu eleştiriler haksız da sayılmaz.
Türkiye Belediyeler Birliği, Türk belediyelerinin sürdürülebilir ve işlevsel kardeş şehir ilişkileri kurması için kardeş şehir ilişkilerini Türk belediyelerine dair çizilen bu resmin değişmesi aracı ve kolaylaştırıcı olma çabası içindedir.
2011 yılında Türkiye Belediyeler Birliği’nin yürüttüğü Türkiye Ve İspanya’daki Belediyeler Arasında İşbirliğinin Geliştirilmesi Projesi kapsamında gerçekleştirilen çalışmalar ve yapılan araştırmalar, Türk belediyelerinin Avrupalı belediyelere göre çok daha az oranda kardeş şehir ilişkilerine yöneldiklerini, işlevsel ve sürdürülebilir ilişkilerin ise oldukça sınırlı olduğunu göstermiştir. 2007 yılında yapılan bir incelemede ise (Bahloul, 2007) Türk belediyelerinin kardeş şehir ilişkilerini daha çok “eğitim, spor ve kültür alanındaki toplumlar arası ilişki” olarak yürüttüğü tespiti yapılmıştır.
“BELEDİYELER İÇİN ULUSLARARASI İŞBİRLİKLERİ VE KARDEŞ ŞEHİR REHBERİ”nde, belediyelerin kendi öz değerlendirmelerini hiç de fazla kaynak ayırmak zorunda olmadan ve politikalarıyla uyumlu bir şekilde nasıl yapabilecekleri; bu değerlendirme sonrasında kendi güçlü ve zayıf yanlarını ortaya koyarak, karşılıklı bir alış veriş ilişkisi içinde nasıl işlevsel ortaklıklar kurabilecekleri gösterilmektedir.
Bu rehberde, uluslararası işbirlikleri ve kardeş şehir ilişkilerine yönelik mevcut durum değerlendirmeleri yapılmakta, belediyelerin giderek artan önemleri doğrultusunda, mevcut durumun iyileştirilmesi ve işlevsel işbirlikleri ya da kardeş şehir ilişkileri kurabilmelerine yönelik öneriler sunulmaktadır.
Rehber, küçük ve orta ölçekli belediyelerin kalkınma sürecinde kardeş şehir ilişkilerini belediye hizmetlerinin kalkınma sürecinde faydalı kazanımlar olarak değerlendirebilmeleri için yol gösterici olabilecek bir yaklaşım sunmaktadır. Bu yaklaşım, belediyelerin uluslararası işbirlikleri ve kardeş şehir ilişkileri ile kalkınma sürecini nasıl daha verimli kılabilecekleri konularında etkin olabilecek öneriler içermekte; belediyelerin objektif öz değerlendirmeler ile kalkınma süreçlerini nasıl başlatabilecekleri ve nasıl geliştirebilecekleri konusunda önerilerle de desteklenmektedir.
Rehber’de sunulan öneriler doğrultusunda hareket etme yetkinliğine sahip belediyeler, kalkınma yolunda öncelik verdikleri faaliyetler için geliştirmeleri gereken projeleri de açıklıkla görebilecek ve AB fonları da dahil yerli ve yabancı fon kaynaklarından verimlilikle yararlanabilecektir.
Kentler arası ortaklık ilişkileri somutlaştıkları ölçüde güçlenmekte ve yararları ortaya çıkmaktadır. Bu noktada TBB’nin belediyelerin ulusal düzeyde birlikteliğiyle oluşturdukları bir örgüt olarak sağlamayı amaçladığı hizmetlerin yanı sıra hem İçişleri hem de Dışişleri Bakanlıklarına “yol açıcı” ve “yol gösterici” görevler düştüğü de açıktır. Türkiye’nin yabancı ülkelerle ilişkileri geliştiği ve rahatladığı ölçüde belediyelerin de kendi ilişkilerini geliştirebilme olanağı artacaktır.